بررسی اثرات گرد ‌و غبار کارخانه سیمان پیوند گلستان روی چند گونه‌ی گیاهی با روش مگنومتری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس

2 گروه مرتعداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس

3 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه گنبدکاووس

چکیده

آلودگی‌های فیزیکی هوا از پیامدهای فعالیت بشر، به ویژه در قرن بیستم است که آثار مستقیم و غیرمستقیمی بر انسان و محیط پیرامون آن دارد. این تحقیق از یک روش نوین تحت عنوان مغناطیس‌‌سنجی، برای بررسی میزان آلودگی در برگ چند گونه‌‌ی گیاهی موجود در اطراف کارخانه سیمان پیوند گلستان انجام شد. نمونه‌گیری از برگ سه گونه‌ی گیاهی درمنه Artemisia voulgaris L. قیاقSorghum halepense L.  و تمشکSchreber.  Rubus sanctus در دو فصل بهار و پاییز با دو فاصله‌ی 200 و 500 متری از کارخانه و یک منطقه‌ی شاهد دور از کارخانه انجام شد. نمونه‌های گیاهی بدون دست‌خوردگی در کیسه‌های پلاستیکی به صورت جداگانه بسته‌بندی شدند. سپس، نمونه‌ها در فضای مسقف خشک شده و بعد از پودر کردن، نمونه‌ها در داخل قوطی‌هایcm3 6 قرار داده شدند. میزان پسماند مغناطیسی طبیعی نمونه‌ها توسط دستگاه مغناطیس‌سنج چرخان اندازه‌گیری شد. نتایج نشان می‌دهد که میزان پسماند مغناطیسی در فاصله‌ی نزدیک به کارخانه (200 متری) نسبت به فاصله‌ی (500 متری) و منطقه‌ی شاهد بیشتر بوده است. میزان پسماند مغناطیسی در گونه‌ی درمنه در فصل بهار در فواصل 200، 500 متری و شاهد به ترتیب 73/699، 60/375 و 74/88 آمپر بر متر و در فصل پاییز در فواصل 200، 500 متری و شاهد به ترتیب 03/142، 21/70 و50/30 آمپر بر متر مشاهده شد. میزان پسماند مغناطیسی قیاق در فصل بهار در فواصل 200، 500 متری و شاهد به ترتیب 03/277، 27/91 و 73/43 آمپر بر متر و در فصل پاییز در فواصل 200، 500 متری و شاهد به ترتیب 09/92، 20/19 و 74/57 آمپر بر متر مشاهده شد. میزان پسماند مغناطیسی گونه‌ی تمشک در فصل بهار در فواصل 200، 500 متری و شاهد به ترتیب 36/546، 20/355 و 30/68 آمپر بر متر و در فصل پاییز 2/288، 10/196 و 13/74 آمپر بر متر بود. میزان پسماند مغناطیسی در تیمار شاهد به مراتب کمتر از فاصله‌ی 200 و 500 متری بوده است. نتایج نشان می‌دهد که گونه‌ی درمنه در فصل بهار و گونه‌ی تمشک در فصل پاییز بیشترین جذب آلودگی را در بین گونه‌های مورد مطالعه داشته‌اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Study of Dustiness of Peyvand Golestan Cement Factory on Several Plant Species by Magnometric Method

نویسندگان [English]

  • Majid Mohammad-Esmaeili 1
  • Sakineh Mehdipour 2
  • Ali sattarian 3
1 Rangeland and watershed, University of Gonbad Kavous
2 Range Management, University of Gonbad Kavous
3 Dep. of Biology, University of Gonbad Kavous
چکیده [English]

Air physical pollution is a consequence of human activites, especially in the twentieth century, which has direct and indirect effects on human beings and its surroundings. This research was carried out in order to use a new method known as magnetism to study the amount of contamination in the rangeland multi-species leaf around the Peyvand Golestan cement factory. Sampling from leaf of three plant species of Artemisia voulgaris.L, Sorghum halepense L. and Rubus sanctus Schreber was corried out in two seasons, spring and autumn, at a distance of 200 and 500 meters from the factory and a control area away from the factory. Unplaced vegetable specimens were packaged separately in plastic bags, then the specimens were dried in roof space and after pouring, the specimens were placed in conisters of 6cm 3. The natural magnetic residual amount (NRM) of the specimens was measured by a rotating magnetometr. The results show that the amount of magnetic residue was closer to the factory (200 meters) more than the distance (500 meters) and the control area. The amount of magnetic residue in Artemisia species in spring 200, 500 meters and control intervals was 699.73, 375.66 and 88.74 amperes per meter, and in the autumn, 200, 500 meters and control were 142.03 , 70.21 and 30.50 amps per meter. In the case area, the amount of magnetic residue at 200, 500 meters and control intervals was 277.03, 91.27 and 43.73 per meter in spring, at 200, 500 meters and control in the autumn, respectively, 92.09, 19.20 and 57.74 amps per meter, respectively. In the case of raspberries, the amount of magnetic residue in the spring of 200, 500 meters and control was 564.36, 355.20 and 68.30, respectively, and in the autumn, 288.2, 196.10 and 74.13, ampere per meter was observed. The amount of magnetic residue in the control treatment was far less than 200 and 500 meters. the results showed that the species of Artemisia could absorb airpollutions more than other treatment species in spring. But Rubus had the same absorbtion in autum.

کلیدواژه‌ها [English]

  • pasture plants
  • magnetometers
  • cement pollution
  • absorb pollution
  • Hysteresis
Abdel-Rahman, A. M. & Ibrahim, M. M. 2012. Effect of cement dust deposition on physiological behaviors of some halophytes in the salt marshes of Red Sea. Egyptian Academic Journal of Biological Sciences 3(1): 1-11.
Bilen, S. 2010. Effect of cement dust pollution on microbial properties and enzyme activities in cultivated and no-till soils. African Journal of Microbiology Research, 22(4): 2418-2425.
Blake-Kalff, M. M. A.; Hawkesford, M. J.; Zhao, F. J. & McGrath, S. P. 2000. Diagnosing sulfur deficiency in field grown oil seed rape (Brassica napus L.) and wheat (Triticum aestivum L.). Plant and Soil.2000 225: 95-107.
Chapagain, N. & Dhakal, M.R. 2011. Vegetation record around a cement factory and the impact of dust pollution on crop productivity. Nepalese Journal of Biosciences 1: 55-62.
Farmer, A. M. 1993. The effect of dust on vegetationa review. Environmental pollution, 791: 63-75.
Flanders, P. 1994. Collection, measurment, and analysis of airborne magnetic particulates from pollution in the environment. Gournal of Applied Physies, 75: 5931-5936.
Gautam, P.; Blaha, U.; Appel, E. & Neupane, G. 2005. Environmental magnetic approach towards the quantification of pollution in kathmandu urban area Nepal.physics and Chemistry of the Earth 29: 973-984.
Heydari, E.; Alidadi, H.; Sarkhosh, M. & Sadeghian, S. 2017. Zaveh cement plant environmental impact
assessment using Iranian Leopold Matrix. Research in Environmental Health. 3 (1): 84- 93. (in Persian).
Hunt, A.; Jones. J. & Oldfield, F. 1984. Magnetic measuurements and heavy metals in atmosferic particles of anthropogenic origin. Science total Environment, 33: 129-39.
Isikli, B.; Demir, T.A.; Urer, S.M.; Berber, A.; Akar, T. & Kalyoncu, C. 2003. Effects of Chromium exposure from a cement factory, Environmental research, Vol. 91, pp. 113-118.
Krueger, BJ.; Grassian, V. H.; Cowin, J. P. & Laskin, A. 2004. Heterogeneous chemistry of individual mineral dust particles from different dust source regions: the importance of particle mineralogy, Atmospheric Environment, 38(36): 6253-61.
Maher, B.A. & Thompson, R. 1999. Quaternary Environments, climates and Magnetism. Cambridge University Press, Cambridge, pp 321-331.
Mollashahi, M.; Alimohammadian, H.; Hosseini, S.M.; Riahi, A.; Feizi V. & Satareiyan, A. 2012. Mapping Air Pollution Using Magnetometery on Tree Leaves in Tehran Metropolitan, Iran. Natural Geographical Research. 3 (81): 93- 108. (in Persian). 
Moreno, E.; Sagnotti, L.; Dinar es-Turell, J.; Winkler, A. & Ascella, A. 2003. Biomonitoring of traffic air pollution in Rome using magnetic properties of tree leaves. Atmospheric Environment . 37:  2967-297.
Mosavi, Z.; Motassadi, S.; Jozi, A. & Khorasani, N. 2015. Investigating the Effects of the Dust from Cement Industry on Vegetation Diversity and Density, Case Study: Shahroud Cement Industry. Journal of Health. 6 (4): 429-438.  (in Persian).
Norozie, B.; Rostami, N.; Tavakoli, M. & Rostaminia, M. 2016. Evaluation of polluting industries effects on soil heavy metals (Case Study: Ilam Cement Factory). Geography and Environment studies. 5 (19): 89- 100. (in Persian).
Sadeghiravesh, M. H. & Khorasani, N. 2009. Investigation of the effects of dust from the cement industry on the diversity and density of vegetation in Abyek Cement Factory. Environmental Science and Technology. 10 (1): 7-19. (in Persian).
Salama, H. M. H.; Al-Rumaih, M. M. & Al-Dosary, M. A. 2011. Effects of Riyadh cement industry pollutions on some physiological and morphological factors of Datura innoxia Mill. plant. Saudi Journal of Biological Sciences 18(3): 227-237.
Saravan Kumar, R. & Sarala Thambavani, D. 2012. Effect of cement dust deposition on physiological behaviors of some selected plant species. International Journal of Scientific & Technology Research 1(9): 98-105.
Younis, U.; Zahra Bokhari, T.; Ahmad Malik, S.; Ahmad, Sh. & Raja, R. 2013. Variations in leaf dust accumulations, foliage and pigment attributes in fruiting plant species exposed to particulate pollution from Multan. International Journal of AgriculturalScience and Research 3(3): 1-12.