تدوین مدل مفهومی توسعه آموزش محیط زیست با ارزیابی عوامل راهبردی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای آموزش محیط زیست دانشگاه پیام نور تهران

2 دانشیار گروه علمی آموزش محیط زیست، دانشگاه پیام نور

3 استادیار گروه علمی آموزش محیط زیست، دانشگاه پیام نور

4 استادیار گروه پژوهشی ایمنی هسته‌ای و حفاظت پرتوی، پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای

چکیده

با ظهور پارادایم جدید توسعه از دهه 1970، تفاهم‌نامه‌های منطقه‌ای و بین‌المللی متعددی برای حفاظت از محیط‌زیست در جامعه جهانی منعقد شده است که در این میان بر ضرورت ایجاد و تداوم یک نهضت آموزشی با هدف تغییر رفتار و اصلاح بینش عمومی نسبت به محیط‌زیست، به عنوان مقدمه عمل برای دستیابی به توسعه پایدار تاکید شده است. با وجود تلاش‌های گسترده‌ به‌ عمل آمده در این زمینه، دستاوردها محدود و ناکافی بوده است. بنابراین، ضروری است راهبردهای آموزش محیط‌زیست نیز، تحول و دگرگونی اساسی یابند. هدف از این تحقیق، تدوین مدل مفهومی توسعه آموزش محیط‌زیست کشور از طریق ارزیابی عوامل راهبردی می‌باشد. ابزار تحقیق پرسشنامه و روایی شاخص‌ها با استفاده از نظر استادان و متخصصان مربوطه اعتبارسنجی و پایایی شاخص‌ها با استفاده از فرمول آلفای کرونباخ، 95/0 محاسبه شد. در این تحقیق، با مرور دیدگاه‌های مختلف بین‌المللی، نتایج اجلاس‌ها، کنفرانس‌های جهانی، مطالعات کتابخانه‌ای، بررسی اسناد و مدارک و نیز مصاحبه متخصصان محیط‌زیست، پرسشنامه‌ای در قالب جدول SWOT تهیه شد و جهت وزن‌دهی در اختیار 50 نفر از استادان و نخبگان محیط‌زیست قرار گرفت. نتایج یافته‌ها نشان می‌دهد که کل امتیاز وزن‌دار جدول ماتریس عوامل داخلی 73/2 و در جدول ماتریس عوامل خارجی 61/2 است که اعداد حاصله بیشتر از میانگین (5/2) بوده، یعنی قوت‌ها و فرصت‌ها در توسعه آموزش محیط‌زیست بر ضعف‌ها و محدودیت‌ها غالب می‌باشند و نوع راهبرد حاصل‌شده، راهبرد تهاجمی است. در پایان، جهت توسعه آموزش محیط‌زیست، مدل مفهومی با در نظر گرفتن کلیه عوامل، تدوین و پیشنهاد شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Developing the Conceptual Model for Environmental Education Expansion by Evaluation of Strategic Parameters

نویسندگان [English]

  • Pouneh Ghaemi 1
  • Seyed Mohammad Shobeiri 2
  • Maryam Larijani 3
  • Behrouz Rokrok 4
1 Ph.D. Student of Environmental Education, Tehran Payame Noor University
2 Associate Professor, Department of Environmental Education, Payame Noor University
3 Assistant Professor, Department of Environmental Education, Payame Noor University
4 Assistant Professor, Nuclear Safety and Radiation Protection Group, Nuclear Science and Technology Institute
چکیده [English]

With the appearance of the new paradigm for development in the seventies, numerous regional and international agreements were signed in the world to protect the environment. In the meantime high emphasis has also been put on the need for creating and maintaining an educational system aimed at changing the public behavior and attitude towards the environment as the first step towards sustainable development. The objective of this research is to present a conceptual model for developing the national environmental education by evaluation of the strategic parameters. The research tool was a questionnaire and the validity of the indicators was realized by obtaining the opinions of the relevant professionals and experts, while their credibility was computed as equivalent to 0.95 using the Cronbach’s alpha formulae. In this research, following a review of the different international views, the results of global conferences, library study, review of documents as well as interviews with environmental experts, a questionnaire was also prepared in the frame of SWOT table and presented to 50 environmental pundits and experts to allocate weight. The findings show that the total weighted score was 2.73 in the matrix of internal parameters and 2.61 in the matrix of external parameters. These scores are above the average of 2.5, signifying that the strengths and opportunities in the development of environmental Education dominated the weaknesses and threats, and the type of resulting strategy was aggressive. In the end, a conceptual model based on all parameters was prepared and proposed for the development of environmental Education.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Conceptual model
  • evaluation
  • strategy
  • Environmental education
  • sustainable development