بررسی اثر شدت بهره برداری بر تنوع و غنای گونه ای در اکوسیستم مرتعی شوراب استان گلستان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مرتع داری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مرتع داری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

چکیده

یکی از فشارهای مخرب فیزیکی بر اکوسیستم های مرتعی که سبب کاهش پوشش گیاهی و تغییرات گونه ای می شود، چرای مفرط دام است. به منظور بررسی آثار چرای دام ها بر تنوع و غنای گونه ای در مراتع ییلاقی شوراب گرگان، سه رویشگاه متفاوت مرجع (قرق)، کلید (چرای متوسط) و بحرانی (چرای شدید) انتخاب شد. نمونه برداری با استفاده از 40 پلات یک متر مربعی در طول 3 ترانسکت 100 متری، به روش سیستماتیک-تصادفی در هر یک از واحدها صورت پذیرفت. داخل هر پلات فهرست گونه های موجود، درصد تاج پوشش و تعداد افراد هرگونه یادداشت شد و ارزیابی شاخص های عددی تنوع و غنای گونه ای صورت گرفت. سپس، تجزیه و تحلیل نهایی داده ها با استفاده از آنالیز واریانس یکطرفه و مقایسه میانگین ها انجام شد. نتایج نشان داد که مقدار عددی تمامی شاخص های تنوع و غنا در منطقه بحرانی با توجه به چرای شدید کمتر از منطقه مرجع بوده است. همچنین، اعمال چرای متوسط عاملی منفی در کاهش تنوع گیاهی شناخته نشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Utilization Intensity Effect on Plant Richness and Diversity in Shourab Rangelands of Golestan Province

نویسندگان [English]

  • reza tamrtash 1
  • ghodratallah heidare 2
  • mohammadreza tateyan 1
  • mohsen baghastane 1
چکیده [English]

A physically destructive pressure on rangeland ecosystems is livestock intensive grazing that results in decrease in vegetation and species. To evaluate the effects of grazing on diversity and species richness in Shourab summer rangelands of Gorgan, three sites were chosen as reference, key and critical areas. The sampling was done systematic randomly using 40 plots 1×1m2 on three 100m transects in each unit. List of species, percent cover and species number were recorded in each plot. The species list, plant cover percentage and number of species were recorded in each plot. Evaluation of numerical diversity indices and species richness was done. Then, the data was analyzed by ANOVA and means comparison. The results showed that the numerical values for all indicators of diversity and richness in the critical region have been less to the reference region due to intense grazing. Also, the average grazing was not negative factor in reducing plant diversity.  

کلیدواژه‌ها [English]

  • Plant diversity
  • richness
  • Grazing
  • Rangeland
  • Gorgan