مقایسه تطبیقی- تحلیلی روشهای سنجش توسعه پایدار

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دوره دکتری محیط‌زیست دانشکده محیط‌زیست، دانشگاه تهران، ایران

2 استادیار دانشکده محیط‌زیست، دانشگاه تهران، ایران

3 دانشیار دانشکده محیط‌زیست، دانشگاه تهران، ایران

چکیده

با وجود سپری شدن حدود دو دهه از تصویب دستور کار 21 که در آن بر تدوین و کاربرد شاخص‌های توسعه پایدار تأکید شد، هنوز اجماع کاملی در خصوص شاخص‌های تبیین‌کننده پایداری، طراحی و استفاده از آنها برای سنجش پایداری و همچنین روشهای جامع و کامل که مورد پذیرش تمامی نخبگان و صاحب‌نظران در سراسر جهان باشد، به‌وجود نیامده است. با این حال در خلال سالهای گذشته شاخص‌های متعددی برای سنجش و اندازه‌گیری توسعه پایدار مطرح شده و گاهی نیز شاخص‌های پایداری کشورها توسط نهادهای بین‌المللی به‌صورت سالانه منتشر می‌شود.
شاخص‌های پایداری خصوصاً زمانی‌که به‌صورت ترکیبی استفاده می‌شوند، ابزارهای ارزشمندی برای ارزیابی عملکرد کشورها و مقایسه آنها در زمینه توسعه پایدار قلمداد می‌شوند. به همین دلیل کتاب‌شناسی مرتبط با اندازه‌گیری و سنجش پایداری در سطوح بین ملی و بین‌المللی بسرعت در حال گسترش است.
بر این اساس در این مقاله، ابتدا شاخص‌های توسعه پایدار و برخی از مهمترین مدل‌ها و روشهای سنجش معرفی شده است. در مرحله بعد با استفاده از روش تحلیلی- تطبیقی و با استفاده از اطلاعات 130 کشور، رابطه هر کدام از روشهای اندازه‌گیری که در قالب شاخص‌های ترکیبی ارائه شدند با استفاده از ضرایب همبستگی بین هر کدام از روشها با استفاده از نرم‌افزارSPSS  تعیین و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته و نقاط اشتراک و تفاوت‌های آنها مشخص شد.
 
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

An Analytical- Comparative Study on Measurement Methods of Sustainable Development

نویسندگان [English]

  • farzam pourasghar 1
  • esmaeil salehi 2
  • mohammadreza masnavi 3
چکیده [English]

Agenda 21 has been approved about two decades ago with an emphasis on formulating and applying sustainable development indicators. However; a thorough consensus has not yet been formed on the indicators for clarifying sustainability to be designed and utilized nor have comprehensive and complete methods been accepted by elites and experts in the world. Nevertheless, numerous indicators have been proposed in recent years to judge sustainable development; to the extent that sustainability indicators of some countries are annually published by international bodies.
Accordingly, the literature used for sustainability measurement is being rapidly developed at national and international levels.
This, paper is dealing in the first stage with sustainability development indicators as well as some of the most important measuring models and methods. With the usage of data released by 130 countries, the analytical-comparative method is used in the next phase to analyze the inter-relations between measurement methods utilizing SPSS software in order to determine their concerned similarities and differences

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sustainability measurement methods
  • Ecological Footprint
  • Human Development Indicators
  • Environment vulnerability index
  • Environment sustainability Index