ارزیابی آثار سدسازی بر تغییرات کاربری اراضی زیر حوضه‌های غرب- جنوب و دریاچه ارومیه با تصویرهای ماهواره‌ای

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته محیط زیست –گرایش ارزیابی و آمایش، دانشکده محیط زیست. کرج

2 استادیار،گروه محیط‌زیست طبیعی و تنوع زیستی، دانشکده محیط‌زیست

3 استادیار، گروه محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی، دانشکده محیط زیست. کرج

چکیده

در این تحقیق آثار سدسازی بر تغییرات کاربری اراضی و سطح آب دریاچه ارومیه در یک دوره 40 ساله بررسی شد. بدین منظور، داده‌های رقومی از ماهواره لندست با سنجنده‌های MSS، TM و OLI برای سال‌های 1354، 1368، 1385 و 1393 تهیه شد و در مجموع 38 تصویر ماهواره‌ای برای تجزیه و تحلیل و طبقه‌بندی به کار برده شد. طبقات مورد نظر که شامل کشاورزی آبی، آب، مرتع، انسان‌ساخت، نمک‌زار و بدون پوشش گیاهی بودند با توجه به هدف مطالعه جدا شدند. ارزیابی آشکارسازی تغییرات نشان داد به طورکلی در طی این مدت طبقات آب و مرتع با کاهش سطح روبه‌رو شده است و طبقه‌های کشاورزی آبی، نمک‌زار، بدون پوشش گیاهی و انسان‌ساخت افزایش مساحت را داشته‌اند. در این بین طبقه آب بیشترین کاهش مساحت را داشته و از طرف دیگر این طبقه کشاورزی آبی بوده که بالاترین نرخ تغییرات افزایشی در آن انجام شده است. نتایج ارزیابی آثار به روش رهیافت تجزیه و تحلیل سیستمی با در نظر گرفتن پارامترهایی از جمله سطح کشت، رشد جمعیت، میزان بارندگی، دبی ورودی، سطح تراز آب دریاچه نشان داد که در بازه اول آثار سدسازی پایین بوده و این عوامل طبیعی بوده‌اند که آثار زیادی بر تغییرات آب دریاچه داشته‌اند و اما در بازه دوم و به خصوص بازه سوم شدت آثار احداث سدها بر تغییرات کاربری اراضی منطقه و سطح آب دریاچه بیشتر نمود پیدا کرده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Impact Assessment of Dam Construction on Land Use Changes in the Western and Southern Catchments of Lake Urmia Using Satellite Images

نویسندگان [English]

  • afshar abdollahi 1
  • Ali Jahani 2
  • Behzad Rayegani 3
  • Asghar Mohammadi Fazel 3
1 MSc. Student of Environment- Assessment and Land-use planning, College of Environment. Karaj, Iran
2 Assistant Professor. Natural Environment and Biodiversity. College of Environment. Karaj. Iran
3 Assistant Professor. Natural Environment and Biodiversity. College of Environment. Karaj. Iran
چکیده [English]

In this study, the impact of dams on land use changes and water level of the lake Urmia in a 40-year period were studied.For this purpose, the digital data for 1354, 1368, 1385 and 1393was prepared using MSS, TM and OLI sensors of Landsat and a total of 38 satellite image was used for the analysis and classification. Then, desired classes including irrigated agriculture, water, pasture, man-made, salt marsh and no vegetation were separated. Results showed that generally, in this area during the study period the area of water and pasture cover decreased, while the areas of irrigated agriculture, saltmarsh, no vegetation area and man-made classes have increased. Moreover, although the area of water class has experienced the most significant decline, the irrigated agriculture has enjoyed the highest grows rate. The results of the system analysis showed that considering parameters such as population growth, precipitation level, input water flow (of the lake), during the first interval the impact of the dams were limited while the natural parameters have a high impact on the water level of the Lake. But in the second and especially third periods the severity of the impact of the dams on the land use changes and reducing the water level of the lake has been more evident.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Urmia Lake
  • Impact Assessment
  • Dam construction
  • land use
  • Remote Sensing